:focal(971x563:972x564)&w=3840&q=75)
Carrière-inspiratie? Dit zijn de 5 beroepen waar mbo’ers harder nodig zijn dan ooit
De UWV Spanningsindicator meet elk kwartaal hoeveel vacatures er tegenover elke werkzoekende staan, en voor tientallen mbo-beroepen blijft die verhouding structureel scheef. Op basis van de laatste cijfers en de doorkijk van het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt tot 2030, vijf beroepen waar de vraag naar mbo’ers alleen maar groter wordt. De cijfers sluiten aan bij de bredere trend die UWV al langer signaleert in haar kwartaalrapportages.
Dit zijn de 5 beroepen waar mbo’ers harder nodig zijn dan ooit
1. Elektromonteur
2. Procesoperator
3. Verpleegkundige
4. Vrachtwagenchauffeur
5. ICT-systeembeheerder
1. Elektromonteur
Elektromonteurs staan al jaren op de lijst van structureel krappe beroepen. Door de energietransitie, met laadinfrastructuur, zonnepanelen en netverzwaring, verwacht het ROA dat deze spanning tot 2030 verder oploopt in plaats van afneemt, wat dit beroep tot een van de meest toekomstbestendige mbo-keuzes maakt, zeker gezien de omvang van de nationale verduurzamingsopgave. Netbeheerders melden dat het tekort aan gekwalificeerd technisch personeel de uitrol van nieuwe energieprojecten inmiddels vertraagt.
2. Procesoperator
In de industrie blijft de vraag naar procesoperators groot, mede doordat oudere operators met pensioen gaan en de productieprocessen complexer worden. UWV rekent deze functie tot de beroepen met langdurig moeilijk vervulbare vacatures, met name in de chemische en voedingsmiddelenindustrie, waar continuproductie vraagt om voldoende geschoold personeel in alle ploegen. Ook binnen de procesindustrie melden werkgevers dat vacatures soms wel een half jaar openstaan voordat ze vervuld worden.
Studie- en loopbaancoach Desirée Huibers merkt dat de industrie in de begeleiding van jongeren nog weinig aan bod komt. ,,Simpelweg omdat weinig van hen er ooit persoonlijk mee in aanraking komen.”
Desirée Huibers begeleidt als zelfstandig studie- en loopbaancoach (www.ilovetalent.nl, Breda) al twintig jaar jongeren en jongvolwassenen bij hun studie- en loopbaankeuzes, met ervaring als docent en decaan in het vo, mbo en hbo.
3. Verpleegkundige
Vergrijzing werkt in de zorg dubbel door: meer zorgvraag én meer zorgverleners die zelf uitstromen. UWV noemt (mbo- en gespecialiseerd) verpleegkundige daarom een van de hardnekkigste tekortberoepen van Nederland, een positie die naar verwachting de komende jaren niet snel verandert, ondanks pogingen van zorginstellingen om instroom te vergroten. Zorginstellingen experimenteren daarom met flexibele contractvormen om verpleegkundigen langer aan zich te binden.
„Jongeren willen heel graag verbinding met mensen, ook al noemen ze het zelf niet snel ’impact maken’", zegt Desirée Huibers. „Zodra ze dat echt ervaren, bijvoorbeeld in een gesprek met ouderen, zie je dat het iets met ze doet. Dan komt vanzelf de zorg en ook de ouderenzorg in beeld als een sector waarin ze zichzelf wel zien werken.”
4. Vrachtwagenchauffeur
Ook transportberoepen blijven structureel krap, blijkt uit UWV-onderzoek. Vrachtwagenchauffeurs zijn onmisbaar voor de logistieke sector, en het tekort neemt volgens de prognoses van het ROA de komende jaren eerder toe dan af, mede door de groei van e-commerce en internationale handel die de vraag naar transport blijft opstuwen. Transportbedrijven bieden inmiddels signing bonussen aan om nieuwe chauffeurs te werven in een uitzonderlijk krappe markt.
„Vrijheid spreekt jongeren enorm aan", zegt Huibers. „Ze willen het gevoel hebben dat ze hun eigen keuzes maken en niet voortdurend gecontroleerd worden. Dat verlangen zie je ook terug in de aantrekkingskracht van een eigen bedrijf. Actieve interesse voor de sector zelf ontstaat vaak pas na een concrete ervaring, bijvoorbeeld een kijkje in een modern, grotendeels geautomatiseerd distributiecentrum.”
5. ICT-systeembeheerder
Meer dan de helft van de ICT-beroepen is structureel krap. Systeembeheerders en security-specialisten zijn hard nodig, een trend die door de aanhoudende digitalisering van bedrijven en overheden alleen maar sterker wordt, ook op praktijkgericht mbo-niveau, waar de vraag naar goed opgeleide, praktisch inzetbare IT’ers blijft groeien. Ook kleinere organisaties buiten de traditionele ICT-sector, zoals zorginstellingen en gemeenten, kampen inmiddels met vergelijkbare tekorten.
Deze vijf beroepen bevestigen het beeld uit de UWV-cijfers: de krapte concentreert zich in techniek, zorg, transport en ICT, en juist daar is de mbo’er onmisbaar. Voor beleidsmakers en opleiders is dat een duidelijk signaal om in deze richtingen te blijven investeren, ook op de langere termijn. Werkgevers in deze sectoren doen er dan ook goed aan om in hun arbeidsmarktcommunicatie expliciet te verwijzen naar deze cijfers, in plaats van alleen te vertrouwen op het gangbare beeld van het beroep. Vergelijkbare structurele tekorten zien we terug in verwante technische en logistieke beroepen, wat de urgentie van gerichte scholing verder onderstreept.
Advies aan leidinggevenden: zo werk je fijn met Gen Z
Deze structurele tekorten betekenen ook dat werkgevers en leidinggevenden steeds vaker met net afgestudeerde mbo’ers te maken krijgen. Studie- en loopbaancoach Desirée Huibers, die dagelijks met deze generatie werkt, geeft een paar concrete adviezen.
„Je moet ze serieus nemen”, zegt Huibers. „Niet boven ze gaan staan, maar jezelf ook niet stoerder of jonger voordoen dan je bent. Jongeren prikken daar meteen doorheen, dat is hun grootste kwaliteit. Dus wees gewoon wie je bent.” Volgens haar werkt een horizontale, gelijkwaardige communicatiestijl beter dan de klassieke hiërarchische verhouding: toon oprechte interesse in hun leefwereld, stel vragen en leef mee.
Dat betekent niet dat de lat lager moet. „Je mag best wat van ze verwachten”, zegt Huibers. „Niet pamperen, wel serieus nemen. Leg de lat hoog en daag ze uit, daar zijn ze best gevoelig voor. Maar houd het wel fair en houd de communicatielijnen open.”
