Krijg je een nieuw contract? Let op deze 3 bepalingen die de meeste problemen veroorzaken

Een contract doorlezen is dus überhaupt een goed idee, maar dat het belang hiervan nog wordt onderschat, kan arbeidsrechtadvocaat Maartje Briedé van Galatea advocaten beamen. “Wat ik vaak hoor is dat mensen zeggen; ‘Ik dacht dat het wel los zou lopen’, maar dat is eigenlijk heel naïef.” 

In plaats van ervan uitgaan dat het wel losloopt, stelt Briedé bij Intermediair het volgende voor: “Lees een nieuw contract met het idee dat je nu weggaat bij deze werkgever. Wat zijn de bepalingen waar je dan tegenaan loopt? Vraag je ook af waarom iets in het contract staat, of je erover kunt onderhandelen én wat het betekent voor een volgende baan.” Zodoende kun je volgens Briedé bedenken in welke mate het je beperkt en of je daar mee akkoord kunt gaan. “Het klinkt negatief, maar zo kom je er wel achter wat belangrijk is en of het verstandig is om dit contract te ondertekenen. En als je iets niet goed voor jezelf kunt beantwoorden, vraag dan om juridische hulp.” 

Neem de tijd voor je nieuwe overeenkomst

Daarnaast adviseert Briedé om de tijd te nemen voordat je een contract tekent. “Als je iets niet begrijpt, vraag dan bij de werkgever na wat ze ermee bedoelen en waarom ze iets willen.” 

De advocaat hoort geregeld dat werknemers wordt gevraagd snel te tekenen. “Dit is vaak omdat de uitwerking van de arbeidsovereenkomst lang duurt en deze vervolgens bij de werknemer last minute binnenkomt. De werknemer heeft ook nog te maken met een opzegtermijn bij de huidige werkgever en dus wordt dan vaak gedacht: ‘Ik teken het wel gewoon’.” En daar gaan veel mensen de fout in. 

“Laat je niet opjagen. Soms zeggen werkgevers: ‘het is gewoon een standaardcontract, teken het gewoon’ of ‘we moeten het nog deze maand rond hebben’. “Ze kunnen de druk nogal opvoeren”, aldus de advocaat. “Maar weet dat het heel normaal is om overwegingstijd te vragen en dat dit juist heel verstandig en professioneel is. Zeg bijvoorbeeld: ‘Ik wil er even goed naar kijken en dan kom ik er begin volgende week op terug.” En wordt de druk echt opgevoerd vanuit de werkgever? “Bedenk dan even goed of de werkgever überhaupt geschikt is. Een goede werkgever zou hier nooit een probleem van moeten maken”, aldus Briedé. 

De risico's van een concurrentie- en relatiebeding

Volgens Briedé zijn er drie bepalingen die de meeste problemen veroorzaken. “Het gaat vaak mis bij het concurrentiebeding, het relatiebeding of een proeftijd.” 

Het concurrentiebeding en het relatiebeding beperken een werknemer na uitdiensttreding in zijn mogelijkheden om bij een concurrent te werken en om zakelijke relaties van de werkgever te benaderen. “Ik zie veel misverstanden bij deze clausules. Vaak wordt gedacht dat ze ‘toch niet rechtsgeldig zijn’ of dat ‘iedereen contracten met deze bepalingen tekent’, vertelt Briedé. “Maar dat is echt borrelpraat. Ik weet niet waar dat precies vandaan komt, want het kunnen juist erg beperkende bepalingen zijn.” Aan overtreding van die bepalingen is vaak een boetebeding verbonden dat kan oplopen tot duizenden euro’s per dag. 

Zo maakte Briedé met een cliënt mee dat een arbeidsovereenkomst met een streng concurrentiebeding was getekend, waardoor de werknemer in de knoop kwam bij een volgende werkgever. “Volgens mijn cliënt had de werkgever toegezegd om hem niet aan die bepaling te houden. Maar dat zoiets ooit is gezegd, valt moeilijk te bewijzen”, aldus Briedé. Uiteindelijk moest volgens de advocaat een ‘flink bedrag’ worden betaald aan de oude werkgever, ‘zodat hij toch kon overstappen’. Volgens Briedé ‘een vervelende situatie, die voorkomen had kunnen worden.

Staat een concurrentiebeding in je contract? Dan adviseert de advocaat om het beding zo kort mogelijk te houden, of geografisch te beperken. "Onderhandel bijvoorbeeld dat het relatiebeding alleen betrekking heeft op bepaalde relaties van het laatste jaar en dat het concurrentiebeding wordt beperkt tot Nederland in plaats van wereldwijd."

Onderschat de proeftijd in je contract niet

Naast het concurrentie- en relatiebeding is volgens de advocaat ook de proeftijd een veelal onderschatte component in contracten.“Er wordt vaak gedacht ‘Ik ben toch een goede werknemer’, maar daar heeft het risico dat je loopt lang niet altijd mee te maken.” 

“Het betekent dat een arbeidsovereenkomst direct mag worden opgezegd”, legt Briedé uit. Volgens de advocaat is het een misvatting dat een proeftijd pas start wanneer je begint aan een baan. Zo zag Briedé in de praktijk dat iemand was aangenomen bij een bedrijf dat failliet ging. “Deze persoon zou een maand later beginnen, maar die overeenkomst werd vervolgens nog diezelfde dag door de curator opgezegd.” 

Ook bij reorganisaties gebeurt het volgens Briedé regelmatig dat mensen kort daarvoor nog worden aangenomen, waarna functies worden weggesneden en deze werknemers van de een op de andere dag alsnog op straat staan. “Kaart deze proeftijd aan voordat je tekent en probeer deze te laten vervallen, zodat je voorkomt dat je net je huidige baan hebt opgezegd en dan tussen wal en schip valt.” 

Dus, hoe onbegrijpelijk contracten soms ook zijn, doe echt even je best om het toch goed door te lezen en onderteken nooit overhaast een overeenkomst. “Neem de tijd”, adviseert Briedé, “en zorg dat je begrijpt wat je tekent.” En kom je er zelf niet uit? “Vraag dan een juridisch specialist om even mee te kijken. Het kost wat geld maar het loont zich echt en kan heel wat gedoe voorkomen.”